دنيا آنان را فريفته ، انگيزه و علَّت غرورشان دو قياس و استدلالى است كه شيطان در دلشان ترتيب داده : نخست اينكه دنيا نقد و آخرت نسيه است ، و نقد بهتر از نسيه است . و دوم آنكه لذات دنيا يقينى است و لذات آخرت مشكوك و احتمالى است ، و يقينى بهتر از مشكوك است و يقينى را نبايد به اميد احتمالى رها كرد . اين قياسها باطل و شبيه قياس ابليس است كه گفت : أَنَا خَيرٌ مِنه خَلَقتَنى مِن نارٍ وَخَلَقتَه مِن طينٍ 7 : 12 ( اعراف ، 12 ، ص ، 76 ) « من از او بهترم ، مرا از آتش و او را از گل آفريدى » . علاج اين غرور - بعد از تحصيل يقين به وجود خداى تعالى و حقّانيّت پيغمبر اكرم صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم ، كه به سبب روشنى راهها و دلائل آسان است - به اين است كه يا از مقتضاى ايمان خود پيروى كند و گفتار خداى تعالى را راست بداند كه مىفرمايد : ما عِندَكُم يَنفَدُ وَما عِندَا لله بَاقٍ 16 : 96 ( نحل ، 96 ) « آنچه نزد شماست از ميان مىرود و آنچه نزد خداست باقى است » . و مىفرمايد : وَ الآخِرَةُ خَيرٌ وَأَبقى 87 : 17 ( أعلى ، 17 ) « و آخرت بهتر و پاياتر است » . و مىفرمايد : وَ ما عِندَ الله خَيرٌ وَأَبقى 28 : 60 ( قصص ، 60 ) « و آنچه نزد خداست بهتر و پايدارتر است » . و مىفرمايد : وَ مَا الحَياةُ الدّنيا إِلا مَتاعُ الغُرُورِ 3 : 185 ( آل عمران ، 185 ، حديد ، 20 ) « و زندگى دنيا جز كالاى فريب نيست » . و مىفرمايد : فَلا تَغُرَّنَّكُمُ الحَياةُ الدّنيا وَلا يَغُرَّنَّكُم بِالله الغَرُوُر 31 : 33 ( لقمان ، 33 ، فاطر ، 50 ) « زندگى دنيا و فريبتان ندهد و شيطان فريبكار شما را به خدا مغرور نسازد » . و يا بطلان و فساد آن دو قياس را به واسطه برهان بشناسد تا از نفس خود آنچه وى را به غرور كشانده بزدايد . و راه شناخت فساد و بطلان قياس اول اين است كه :